Chinmi cu Israel Miphun hlo, Chin Manasseh kan si – Pu Martin Hniar Cung

Israel hnam hlo kan si tiawtu Mizo 200 luan pawl, Israel ram ih an tlung sal thu thawn pehparin Chinmi khal Israel ciithlah kan si ve tiih zumnak neitu Pu Martin Hniar Cung in mizapi theifiang dingin simfiahnak a nei.

Cumi cu Bible sung le zirzoinak ih hmuhsuahmi khihhmuh in CH daily news in a tarlang sak ih, cumi ah Chin Manasseh kan si timi cu tetti 3 in a tar lang.

Pu Martin Hniar Cung cun “Israel miphun hi Pathian ih miphun a si, thil thupi ah thuphan an sim dah lo” a ti ih simfiahnak a nei mi cu siar rem dingin maltakte kan run rem sak.

Israel Miphun hlo, Chin Manasseh ThuPu Martin Hniar Cung via Chinland Herald Daily News

March 31, 2005 ah Chin cu Israel Manasseh miphun an si tiah leitlunpi thei dingin BBC le VOA in thuphuangnak nei in, in nemhnget.

Cutiih nemhngetnak an nei hlan ah leitlun ih ram tumpipi ram 30 an ko hmaisa ih kum 10 sung Chin miphun thuanthu zingzoimi cauk cu ni 2 sung an siar ter. Ram 30 pawl in thuhmaan a si an ti ve ruangah Chin cu Israel Manasseh miphun an si tiah nemhngetnak an nei mi a si.

Thu hramthoknak cu miphun 12 sungah phun 11 lawng Israel ram ah an tlung ih phun 1 a sam lai ruangah an zingzoinak a si.

Anmah Israel thuanthu cauk sungah Manasseh miphun cu leilungpi saklam ah an feh a si tiih ngankhummi a um ruangah India-Mizoram-Aizawl khuapi ah AD 1995-2005, kum 10 sung Chin miphun thuanthu an zingzoi ih DNA cii check nak an nei.

Nunau 100, mipa 100 komkhawmmi mipum 200 DNA check nak an nei ih naunau 100 zate`n Israel thisen an nei thluh. Nan, Mipa 100 zate`n Israel thisen an nei lo. Curuangah aw-ka ih ṭongnak ah Chin-Manasseh miphun tiin an ko.

Ca in nganmi ah Chin Israel Manasseh kahpia a si tiin an ngan. Bible sungah Israel miphun, Gentail miphun tiin a um. Curuangah Israel thisen Gentail miphun thisen a bang aw lomi cu Pathian ih tuahmi a si.

Chin Israel Manasseh kahpia a sinak Tetti 3
Tetti Pakhatnak
Bible Mipum siarnak 27:3-7 sungah Moses san a cem zikte hrawng ah nelrawn ah Manasseh miphun mipa 32 an thi ih mipa pakhat hman an um nawn lo. Nunau 5 lawng an tang.

Nunau 5 pawl in “kan pa Manasseh hmin hlo lonak dingah nunau pawl in Manasseh miphun ro co kan duh” tiah Moses hnen ah an dil. Moses in Pathian a sut ih Pathian a lung a kim. “Nunau pawl ih dilmi cu thudik a si, Manasseh miphun ro co seh” tiah Pathian in lungkimnak thu a sim.

Manasseh fanu nunau pawl in Manasseh miphun ro an co ruangah Manasseh fanu 5 pawl ih pasal pawl cu zo an si timi Bible sungah an ngan nawn lo. Curuangah Bible sung vek a si le Chin cu Israel Manasseh miphun kahpia kan si ko. Kahpia kan sinak kha Chin nunau DNA thisen ah a lang. **Israel thuanthubu suang ta le Bible sung ta ngan mi a si.

Tetti Pahnihnak
Hosea 8:8-9 sung ah Israel miphun pawl cu miphun dang ah an cang zo, Chin miphun ah kan cang zo, cu pawl cu hramlak ih laak heng bangin an lung a ruh ih An mah ih thu lawng an duh, An thuhla cu hmang tlak lo Beel kuai vek an si, Cu tlun ah mi thu el an hmang tiah a um.

Hman tlak lo Beel kuai timi sul lam cu thuhmaan thei duh lo in thuhmaanlo sawn thei duh tinak a si. Kan mah Chin mi pawl ih lungput vek cekci in Bible sungah an ngan cia a si. Curuangah Israel miphun ih thuanthu ngan mi cu el tu an um ṭheu nak san a si. Cucu tetti pahnihnak a si.

Tetti Pathumnak
Bible sung ih Suahlannak 39:31 cu tetti pathumnak a si. Pipa pawl con laam an tuah tikah a laiah a dum ummi pawng raang an khuh. (Zanniat hrin in cal keng ti-ah an ko) Tu san khalah Falam puaipi a um tikah tlangval pawl in an khummi pawng raang cu Israel Siangpahrang ih khummi ro, kan co mi a si.

A sullam cu tuhnu san ah Israel miphun hlo Manasseh miphun kahpia kan si timi El theihlo dingin tetti an tuah cia a si. Chin miphun kan si ko, Chin miphun kan phiatmi a si lo.

Chin miphun kan suaknak Mongolia in Chin ram ah AD 304 ah an thleng tiin an ngan. AD 304 cu Falam peng ih Hrinhnam cii thlahtu pa 3 an thlen kum tiah an nganmi a si. BC – 800 hrawng ah kan suak, BC kum siar daan cu 2000 in a ṭum vivo.

Manasseh miphun an hawl
Israel pawl ih simmi cu, Manasseh miphun kan hawlmi a si. Israel ramah tlung dingin kan timi a si lo, Chin ram ah um ko uh, Khrih biak ko uh, Vun zim tan khal a ṭul lo, Kahpia nan si ruangah ti a si. Asinan Israel ram ah nan tlung duh le nan tlung thei. Israel miphun Daan cu nan thlun a ṭul ve tiah an sim a si.

Hminsin : Mizo 250 pawl Israel ram ah an tlung ruangah Chin Manasseh kan si timi mizapi ih thifiang dingah kan nganmi a si. Mi El duh ih nganmi a si lo. Theihkaunak ah nganmi a si – Pu Martin Hniar Cung

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *